Biden yetkilisi Gordon, Netanyahu'nun Gazze ateşkesini 6 ay geciktirdiğini söyledi

Eski ABD Başkanı Joe Biden yönetiminde görev yapan üst düzey yetkililerden Phil Gordon, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Temmuz 2024'te Hamas'ın kabul ettiği esir takası ve ateşkes anlaşmasını engelleyerek Gazze'deki savaşı altı ay uzattığını belirtti.

ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformunda paylaşımda bulunan Gordon, Netanyahu destekçilerinin, dönemin Orta Doğu Koordinatörü Brett McGurk'ün yeni kitabı ve mülakatlarını öne sürerek Netanyahu'nun Gazze'deki savaşı yürütme biçimini haklı çıkarma girişimine tepki gösterdi.

Gordon, McGurk'ün kitabında aktardıklarının değerli bir tanıklık olduğunu ancak kesin kanıt niteliği taşımadığını ve Biden yönetimindeki eski yetkililer arasında da bu görüşlerin geniş kabul görmediğini belirterek, "Eski çalışma arkadaşlarımın çoğunun, Başkan Biden'ın savaşı farklı şekilde yürütmesi ve daha erken sonlandırması için İsrail'e daha fazla baskı yapması gerektiğini düşündüğünü söyleyebilirim." ifadesini kullandı.

McGurk'ün aktardıklarının bile esirlerin serbest bırakılmasının Netanyahu'nun öncelikleri arasında olmadığını gösterdiğini belirten Gordon, ABD'nin İsrail'e yönelik baskısının sonuç verdiğini söyledi.

Gordon, buna örnek olarak Dünya Merkez Mutfağı (WCK) çalışanlarının İsrail hava saldırısında öldürülmesinin ardından Biden'ın Netanyahu ile yaptığı telefon görüşmesini göstererek, bu olayın ardından uygulanan ABD baskısının "işe yaradığını" aktardı.

Netanyahu, güvenlik yetkililerinin tavsiyesini dinlemedi

McGurk'ün kitabında 4 Temmuz 2024'te yaşanan önemli bir gelişmeye yer verilmediğini belirten Gordon, söz konusu tarihte Biden'ın, Hamas'ın temel çerçeveyi kabul etmesinin ardından Netanyahu'ya anlaşmayı tamamlama yönünde baskı yaptığını bildirdi.

Gordon, "Hamas, herhangi bir esir serbest bırakılmadan önce İsrail'in kalıcı bir ateşkese taahhütte bulunması yönündeki talebinden vazgeçerek temel çerçeveyi nihayet kabul etmişti." değerlendirmesinde bulundu.

Buna rağmen Netanyahu'nun anlaşmayı kabul etmek yerine "kendi güvenlik şeflerinin tavsiyelerine aykırı şekilde" yeni şartlar öne sürdüğünü belirten Gordon, bu tutumun anlaşmaya varılmasını altı ay geciktirdiğini kaydetti.

Gordon, anlaşmanın engellendiği altı aylık sürede yaklaşık 9 bin Filistinlinin daha hayatını kaybettiğini, aralarında ağustosta yaşamını yitiren 6 kişinin de bulunduğu İsrailli esirlerin öldüğünü vurguladı.

Netanyahu'nun sürece eklediği şartlar arasında, İsrail ordusunun ilk taslağın sunulmasının ardından ele geçirdiği Gazze'nin Mısır sınırının tamamında kalması ve Gazze'nin kuzeyine dönen sivillerin aranması için yeni bir denetim mekanizması kurulması taleplerinin bulunduğunu aktaran Gordon, söz konusu şartların İsrail askerlerinin Gazze'de konuşlu kalmasını gerektirdiğini, ancak Ocak 2025'te varılan mutabakatta bu iki şarttan da vazgeçildiğini ifade etti.

"Hiçbir anlatı, Netanyahu'yu aklayamaz"

Netanyahu'nun "savaşı yürütme" tarzını eleştiren Gordon, McGurk'ün kitabında yer alan ifadelerin veya başka herhangi bir durumun "7 Ekim'in Netanyahu'nun gözetiminde gerçekleştiği gerçeğini değiştirmediğini" vurguladı.

Netanyahu'yu, esir takası anlaşmasını sonuçlandırmak ve savaşı sona erdirmek yerine "tam zafer" arayışını ve "koalisyonunu korumayı" öncelemekle suçlayan Gordon, Netanyahu'nun savaşı idare edişinin ve insani sonuçları yönetme biçiminin "felaket" olduğunu, İsrail'i "daha yalnızlaşmış ve güvensiz" bıraktığını, ayrıca İsrail'in ABD ile ilişkilerine "derin ve belki de onarılamaz zararlar verdiğini" belirtti.

Washington yönetiminin İsrail'in tutumunu kolaylaştırmak yerine bunu değiştirmek adına daha fazla adım atması gerektiğini ifade eden eski Beyaz Saray yetkilisi Gordon, "Gazze'de hiçbir zaman kolay bir yol olmadı ancak bu hikayenin hiçbir versiyonu Netanyahu'yu aklamaz." görüşünü paylaştı.

Ateşkese rağmen saldırılar sürüyor

İsrail, Gazze'de başlattığı soykırımın üçüncü yıl dönümünde, yaklaşık bir yıldır yürürlükte olan ateşkese rağmen saldırılarını sürdürüyor.

Gazze'deki Sağlık Bakanlığının 8 Ekim'de açıkladığı verilere göre, ateşkesin ardından İsrail'in düzenlediği saldırılarda 1471 Filistinli hayatını kaybetti, 5 bin 189 kişi yaralandı.

Aynı verilere göre, Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de hayatını kaybedenlerin sayısı 74 bin 254'e, yaralıların sayısı ise 175 bin 306'ya ulaştı.