Dyson'da görev yapan Türk mühendis, geleceğin teknolojilerini anlattı [Röportaj]

Dyson‘ın mühendislik ve inovasyon odaklı yaklaşımı, farklı teknoloji kategorilerinde geliştirilen yeni nesil ürünlerle şekillenmeye devam ediyor. Dyson’ın Yeni Ürün İnovasyonu ekibinde görev yapan Türk mühendis, şirketin ürün geliştirme süreçlerini, mühendislik kültürünü ve geleceğin tüketici teknolojilerine yönelik vizyonunu anlattı. Röportajımızda yapay zekâ destekli sistemlerden CameraJet teknolojisine, saç bakım ürünlerinden akıllı ev teknolojilerinin geleceğine kadar merak edilenleri sorduk.

Öncelikle bize biraz kendinizden bahseder misiniz? Mühendislik yolculuğunuz nasıl başladı ve Dyson’a uzanan kariyerinizi hangi deneyimler şekillendirdi?

Mekatronik ve Robotik bölümünden mezun olduktan sonraki ilk işim Dyson oldu. Mühendisliğe ilgim, çocukluğumdan beri teknolojiye duyduğum meraka dayanıyor. Ürünlerin nasıl çalıştığını anlamak, onları parçalarına ayırmak ve neden belirli bir şekilde tasarlandıklarını sorgulamak hep ilgimi çekti. Benim için bir şeyin yalnızca çalıştığını görmekten çok, neden o şekilde çalıştığını anlamak daha ilgi çekici oldu.

Üniversitede mekatronik ve robotik okumayı seçmemin nedeni de buydu. Bu alan mekanik, elektronik ve yazılımı bir araya getirerek sistemleri bir bütün olarak değerlendirme fırsatı sunuyor. Kariyerim boyunca teknolojinin farklı alanlarında yazılım, sistem entegrasyonu ve ürün geliştirme konusunda deneyim kazandım. Dyson’ın mühendislik odaklı kültürü, zorlu sorunları temel ilkelerden hareketle ele alma yaklaşımı ve araştırma-geliştirmeye yaptığı önemli yatırımlar, teknik
becerilerimi daha da geliştirmeme yardımcı oldu. Bugün farklı disiplinlerden dünya çapında uzmanlarla birlikte çalışarak insanların günlük yaşamlarında gerçek bir fark yaratan ürünlerin geliştirilmesine katkıda bulunuyorum.

Dyson’a 2021 yılında katıldınız. İnovasyon odaklı bir şirketin mühendislik kültürü ve çalışma biçiminde sizi en çok ne etkiledi?

Dyson’a katıldığımda beni en çok etkileyen noktalardan biri, fikirleri somutlaştırmaya ve hızla test etmeye verilen önemdi. Mühendisler, umut vadeden fikirlerin erken aşama prototiplerini geliştirmeye ve bunları verilerle değerlendirmeye teşvik ediliyor. Bu yaklaşım, yaratıcılığı teknik titizlikle birleştirerek ekiplerin kullanıcılar için gerçekten önemli olan çözümlere daha hızlı odaklanmasını sağlıyor.

Bu düşünce biçiminin şirket kültürüne derinden yerleşmiş olması beni çok etkiledi. İnovasyonun önemli bir bölümü, doğru fikri hemen bulmaktan ziyade yanlış fikirleri hızla elemekten geçiyor. Bu nedenle üzerinde çalıştığımız her fikir, umduğumuz sonucu vermeyebiliyor. Ancak bunu başarısızlık olarak görmüyoruz; öğrenme sürecinin doğal bir parçası olarak değerlendiriyoruz. Hatta işimizin önemli bir bölümü, hangi fikirlerin işe yaramadığını ortaya koymak. Pek çok olasılığı araştırıyor, bunları elde ettiğimiz kanıtlar ışığında değerlendiriyor ve yalnızca gerçek değer yaratabilecek olanları ileri taşıyoruz.

Türkiye’de eğitim almış bir mühendis olarak küresel bir teknoloji şirketinde çalışmak sizin için nasıl bir deneyim oldu? Türk mühendislerin teknoloji sektöründeki rolünü nasıl değerlendiriyorsunuz?

Aslında eğitimimi İngiltere’de tamamladım. Ancak Türk kimliğim ve mühendislik bakış açım, kariyerimin önemli parçalarını oluşturuyor. Küresel bir teknoloji şirketinde ülkemi temsil etmek benim için gurur kaynağı. Türk mühendislerin teknik uzmanlıkları, problem çözme becerileri ve farklı çalışma ortamlarına uyum sağlama yetenekleriyle uluslararası ekiplere değerli katkılar sunduğuna inanıyorum.

Dyson’da geçirdiğim süre boyunca yerleşik çalışma biçimlerini sorgulayan ve insanların günlük deneyimlerini iyileştirmeyi amaçlayan projelerde çalışma fırsatı buldum. Türk bir mühendis olarak küresel kullanıcı kitlesine yönelik ürünler geliştiren ekiplerin parçası olmak ve dünyanın dört bir yanında kullanılan teknolojilere katkı sağlamak hem büyük bir sorumluluk hem de gurur kaynağı.

Dyson’ın Yeni Ürün İnovasyonu ekibinde çalışıyorsunuz. Bir ürün, ilk fikir aşamasından kullanıcıya ulaşana kadar nasıl gelişiyor?

Dyson’da ürün geliştirme süreci, insanların karşılaştığı gerçek sorunları anlamak ve bunlara anlamlı çözümler bulmakla başlıyor. Pazar araştırmalarını, kullanıcı içgörülerini, mühendislik değerlendirmelerini ve tasarım çalışmalarını bir araya getirerek fikirlerimizi sürekli geliştiriyoruz. Ürünler güvenlik, performans, güvenilirlik ve kullanıcı deneyimi açısından kapsamlı değerlendirmelerden geçiyor. Bu disiplinli yaklaşım, güçlü mühendislik çözümlerini kullanıcılar için somut faydalara dönüştürmemizi sağlıyor.

Mekatronik ve yazılım alanındaki uzmanlığınız, günümüzün akıllı tüketici teknolojilerini geliştirirken size nasıl katkı sağlıyor?

Laboratuvarda başarılı bir prototip geliştirmek önemli bir ilk adım. Ancak bunu büyük ölçekte üretilebilen, güvenilir ve dayanıklı bir ürüne dönüştürmek çok daha büyük bir mühendislik zorluğu. Rolümün önemli bir parçası, erken aşamadaki fikirlerle seri üretime uygun ürün geliştirme gereklilikleri arasındaki boşluğu kapatmak. İnovasyonun erken aşamalarındaki en önemli konulardan biri, hedeflenen kullanıcı deneyimini mümkün olan en kısa sürede sunabilen prototipler geliştirmek. Bir prototip, ürünün nasıl davranması veya hangi faydayı sağlaması gerektiğini doğru yansıtmıyorsa alınan geri bildirim de daha az değerli oluyor. Bu nedenle yaklaşımım, hızla öğrenmemizi sağlayan ve aynı zamanda üretilebilir bir ürüne dönüşme potansiyeli taşıyan prototipler geliştirmek.

Donanım ve yazılım giderek daha fazla bütünleşirken yazılımın geleceğin tüketici ürünlerinde nasıl bir rol oynayacağını düşünüyorsunuz?

Donanım ile yazılım arasındaki sınırın giderek belirsizleşeceğini düşünüyorum. Geçmişte yazılım büyük ölçüde donanımı kontrol eden bir unsur olarak görülüyordu. Bugün ise ürün deneyimini tanımlayan temel unsurlardan biri hâline geliyor. Yazılım, ürünlerin kullanıcı davranışlarını daha iyi anlamasına, farklı durumlara uyum sağlamasına ve zaman içinde gelişmesine olanak tanıyor.

Özellikle bağlantılı cihazlar ve veri odaklı yaklaşımlar, ürün performansını ve güvenilirliğini artırmak için önemli fırsatlar sunuyor. Bununla birlikte, özellikle Dyson gibi mühendislik odaklı bir şirkette başarının yalnızca iyi yazılımdan gelmediğini düşünüyorum. İnsanların ellerinde tuttukları ve kullandıkları fiziksel ürün, deneyimin merkezinde olmaya devam ediyor. En büyük değer, üstün donanım mühendisliği ile akıllı yazılım birlikte çalıştığında ortaya çıkıyor.

Geleceğin en başarılı tüketici ürünlerinin, karmaşık teknolojilerin arka planda sorunsuz çalıştığı, sezgisel ve kişiselleştirilmiş deneyimler sunacağına inanıyorum. Yazılım bunun vazgeçilmez bir parçası olacak; ancak her zaman kullanıcıların gerçek sorunlarını çözme amacına hizmet etmeli.

Güçlü motor teknolojisi, sensörler ve yapay zekâ destekli sistemler Dyson ürünlerinin merkezinde yer alıyor. Sizce bu teknolojiler günlük yaşamımızı nasıl değiştirecek?

Gelecekte insanlar cihazlarını nasıl ayarlayacaklarını düşünmek yerine, cihazların ihtiyaçlarını otomatik olarak anlamasını bekleyecek. Sensörler, ürünlerin çevresel koşulları, kullanım alışkanlıklarını ve performans gereksinimlerini gerçek zamanlı olarak algılamasını sağlayacak. Yapay zekâ ve gelişmiş yazılımlar da bu bilgilerden yararlanarak ürünün çalışma biçimini optimize edecek ve kullanıcıların daha az müdahaleyle daha iyi sonuçlar almasını sağlayacak.

Tüketiciler giderek daha akıllı, bağlantılı ve kişiselleştirilmiş ürünler bekliyor. Sizce geleceğin ev teknolojilerini hangi özellikler belirleyecek?

Yapay zekâ ve akıllı sistemlerin günlük yaşamda giderek daha önemli bir rol oynayacağını düşünüyorum. Ancak teknolojinin asıl değeri karmaşıklığı artırmak değil, yaşamı kolaylaştırmak ve daha verimli hâle getirmek. Bu anlayış, Dyson’ın mühendislik felsefesiyle de yakından örtüşüyor. Kullanıcı deneyimini sürekli geliştirmek için gelişmiş yazılımlardan, sensör teknolojilerinden ve veri odaklı çözümlerden yararlanan ürünleri daha fazla göreceğiz.

Dyson, sorunları çözmeye yönelik mühendislik odaklı yaklaşımıyla tanınıyor. Bu felsefe günlük ürün geliştirme çalışmalarını nasıl şekillendiriyor?

Dyson’ın problem çözme yaklaşımı, günlük çalışmalarımızın temelini oluşturuyor. Her proje bir sorunla başlıyor. Geliştirme süreci boyunca fikirlerimizi gerçek kullanıcılarla sürekli test ediyor, bu fikirleri değerlendirip geliştirirken onların geri bildirimlerini dikkate alıyoruz. Kısacası, gerçek sorunları çözmeye odaklanıyoruz ve tüm ürün geliştirme sürecini bu hedef etrafında şekillendiriyoruz.

Isı yönetimi, Dyson’ın saç şekillendirme alanında odaklandığı temel konulardan biri. Mühendisler, saçı hasardan korurken etkili şekillendirme sağlamak için hangi teknolojileri araştırıyor?

Saçı ısı hasarından korumak, ürün geliştirme sürecindeki temel önceliklerimizden biri. Bu nedenle mühendislerimiz, saç bilimi alanında uzmanlaşmış saç bilimcileri ve biyologlarla yakın iş birliği içinde çalışıyor.

Dyson, yıllardır saç hasarına yol açabilen fiziksel ve çevresel etkenleri inceliyor. Bu birikim, aşırı ısıya maruz kalmayı en aza indirirken etkili şekillendirme sunan teknolojiler geliştirmemize yardımcı oluyor. Bunun güncel örneklerinden biri Dyson Corrale CoolShine™. Ürün, hassas ısı kontrolünü ve esnek plakaları, şekillendirme sırasında fazla ısıyı saçtan uzaklaştırmak için ısıyı tahliye eden borular kullanan yeni bir soğutucu başlıkla bir araya getiriyor. Böylece saçın gereksiz yere ısıya maruz kalmasını azaltmaya yardımcı oluyor.

Dyson Airsmooth gibi yeni nesil şekillendirme ürünlerinde kullanıcı deneyimi ile mühendislik performansı arasındaki dengeyi nasıl kuruyorsunuz?

Dyson’da kullanıcı deneyimi ile mühendislik performansı arasındaki dengeyi kurmanın anahtarı, ürünleri mümkün olduğunca erken aşamada gerçek kullanıcılarla test etmek. Amacımız, mühendislik performansından ödün vermeden teknolojiyi daha sezgisel, konforlu ve etkili bir kullanım deneyimine dönüştürmek. Sonuçta başarılı bir ürün yalnızca teknik açıdan iyi çalışmamalı; aynı zamanda kolay kullanılmalı ve insanların gerçekten hissedebileceği faydalar sunmalı.

Dyson Corrale CoolShine gibi ürünlerde esnek plakalar ve akıllı ısı kontrolü gibi teknolojiler bulunuyor. Bu teknolojileri geliştirirken karşılaştığınız en büyük mühendislik zorlukları nelerdi?

Bu ürünün arkasındaki mühendislik yaklaşımı, performansı, dayanıklılığı ve kullanıcı deneyimini birlikte geliştirmeye dayanıyor. Özellikle saçla temas eden yüzeylerin pürüzsüz, tutarlı ve uzun ömürlü olması büyük önem taşıyor. Dyson ekipleri, kullanıcı konforu ve güvenilir performans için her ayrıntıyı değerlendirerek teknolojileri bütüncül bir ürün deneyiminde bir araya getiriyor.

Gelecekte saç bakım teknolojilerinde ne tür yenilikler görmeyi bekliyorsunuz? Yapay zekâ, sensörler ve kişiselleştirilmiş bakım nasıl bir rol oynayabilir?

Bağlantılı teknolojilerin saç bakımını nasıl daha kişiselleştirilmiş ve sezgisel hâle getirdiğini şimdiden görüyoruz. Örneğin Dyson Airwrap i.d.™, MyDyson™ uygulamasına bağlanıyor. Kullanıcılar burada kişiselleştirilmiş bir bukle oluşturma dizisi sunan saç profili oluşturabiliyor. Cihaz daha sonra bukle oluşturmanın farklı aşamalarını otomatik olarak yöneterek şekillendirme sürecini kolaylaştırıyor. Bence kişisel bakım teknolojilerinin ilerlediği yönü gösteren güzel bir örnek bu: Sensörleri, yazılımı ve bağlantı özelliklerini kullanıcı için karmaşıklık yaratmak amacıyla değil, ürünleri daha kolay ve sezgisel kullanılabilir hâle getirmek için kullanmak.

Dyson CameraJet™ geliştirilirken çıkış noktası neydi? Geleneksel diş fırçalama yöntemlerinde hangi sorunu çözmeyi hedeflediniz?

Her zamanki gibi bir sorunla yola çıktık. Ağız bakımında, özellikle diş arası temizliği konusunda karşılanmamış belirgin ihtiyaçlar olduğunu gördük. İnsanlar dişlerini düzenli olarak fırçalasalar da diş ipi kullanımı zahmetli ve zaman alıcı olabiliyor; bu nedenle diş araları sıklıkla gözden kaçıyor. CameraJet™ ile karşılaştığımız mühendislik zorluğu, bu boşlukları belirlemenin ve günlük diş fırçalama rutininin bir parçası olarak hedeflemenin daha iyi bir yolunu bulmaktı. Bu da kamera teknolojisini, makine öğrenimini ve hassas akışkanlar dinamiğini tek bir üründe bir araya getirmemizi sağladı. Böylece diş arası temizliğini kullanıcılar için daha kolay ve sezgisel hâle getirmeyi amaçladık.

Dyson CameraJet™ ürününün öne çıkan özelliklerinden biri, ağız içindeki farklı bölgeleri belirlemeye yardımcı olan kamera teknolojisi. Bu görüntüleme sistemi kullanıcı deneyimini nasıl değiştiriyor?

Kamera sistemi, Dyson CameraJet™ ürününün çalışma biçiminin merkezinde yer alıyor. Makine öğrenimiyle desteklenen 100 bin piksellik makro lensli kamera, dişler arasındaki boşlukları gerçek zamanlı olarak algılıyor, takip ediyor ve öngörüyor. Bir boşluk belirlendiğinde sistem, ağız bakım suyunu tam da ihtiyaç duyulan noktaya hassas bir jet püskürtmesiyle yönlendiriyor. Bu sayede teknoloji, insanların kolayca gözden kaçırabildiği diş aralarını belirleyip hedefleyebiliyor ve dişler fırçalanırken diş arası temizliğini hassas biçimde gerçekleştiriyor. Bence bu, ileri teknolojinin kullanıcı deneyimini nasıl sadeleştirebileceğinin güzel bir örneği. Kamera, makine öğrenimi ve hassas akışkanlar dinamiği arka planda birlikte çalışarak kullanıcıların rutinlerini karmaşıklaştırmadan daha kapsamlı bir temizlik elde etmelerine yardımcı oluyor.

Dyson’ın ağız bakımı kategorisine girmesi, mühendislik yaklaşımını yeni bir alana taşıyor. Dyson, diş bakımında kullanıcıların karşılaştığı başlıca hangi sorunları çözmeyi hedefliyor?

Dyson’ın ağız bakımına yaklaşımı, şirketin mühendislik uzmanlığını kullanıcı sorunlarına uygulamasının güçlü bir örneği. Özellikle diş ipi kullanımına uyum, diş eti sağlığı ve plak kontrolü konularına odaklanıyoruz. Motor teknolojisi, akışkanlar dinamiği, yazılım ve kullanıcı odaklı tasarım alanlarındaki yetkinliklerimizi bir araya getirerek daha kapsamlı ve kullanımı kolay çözümler geliştirebiliyoruz.

Bir mühendis olarak CameraJet™ projesindeki hangi teknoloji veya özellik sizi en çok heyecanlandırdı?

CameraJet™ ürününde beni en çok heyecanlandıran bölüm kesinlikle görüntüleme sistemiydi. Yazılım geçmişim ve bu alana duyduğum ilgi nedeniyle özellikle yapay zekâ ve makine öğrenimi tarafı dikkatimi çekti. Sistemin merkezinde, geliştirme sürecinde toplanan yaklaşık 470 bin diş görüntüsüyle eğitilmiş bir makine öğrenimi algoritması bulunuyor. Bu görüntüler, çok çeşitli diş özelliklerini temsil ederek sistemin farklı kullanıcılarda güvenilir biçimde çalışmasına yardımcı oluyor. Beni etkileyen bir diğer konu da sistemin hızıydı. Kamera bir diş aralığını gördükten sonraki 100 milisaniye içinde cihaz bu boşluğu algılıyor ve hedefe jet püskürtmesi yapıyor. Bunun için görüntüleme, yapay zekâ ve donanımın gerçek zamanlı olarak birlikte çalışması gerekiyor. Bir mühendis olarak benim için en heyecan verici nokta, gelişmiş yazılım ve makine öğreniminin kullanıcılar açısından somut bir faydaya dönüşmesini görmekti.

Bir ürün prototip aşamasına ulaştığında en çok neleri test ediyorsunuz? Kullanıcı deneyimini, dayanıklılığı, performansı ve diğer kriterleri nasıl değerlendiriyorsunuz?

Prototip aşamasında ilk odağımız genellikle kullanılabilirlik ve kullanıcı deneyimi oluyor. Yanıtlamaya çalıştığımız temel soru, ürünün gerçekten bir kullanıcı ihtiyacını karşılayıp karşılamadığı. İnsanların ürünü nasıl kullandığına, fikri ne kadar kolay anladıklarına ve önerdiğimiz çözümün günlük rutinlerine değer katıp katmadığına bakıyoruz. Proje ilerledikçe performans, güvenilirlik ve dayanıklılıkla ilgili daha ayrıntılı mühendislik değerlendirmelerine geçiyoruz. Başka bir deyişle, erken prototipleme aşamasındaki önceliğimiz kusursuz ürünü yapmak değil, doğru ürünü geliştirdiğimizden emin olmak.

Tüketici teknolojilerinde küçük görünen ayrıntılar büyük mühendislik çözümleri gerektirebiliyor. Sizi en çok şaşırtan veya zorlayan geliştirme süreci hangisiydi?

Benim için özellikle öne çıkan geliştirme süreçlerinden biri Dyson Supersonic r projesiydi. Amacımız, Dyson’ın güçlü kurutma performansını kompakt ve dengeli bir tasarımda sunmaktı. Bunu başarmak için hava akımını, ısı yönetimini, ergonomiyi ve dayanıklılığı birlikte ele almamız gerekti. Kullanıcıların basit ve etkili olarak deneyimlediği şeyin arkasında kapsamlı mühendislik ve tasarım çalışmaları bulunuyor.

Donanım, yazılım ve yapay zekâ giderek daha fazla birbirine bağlanıyor. Sizce önümüzdeki yıllarda bu üç alan kişisel bakım ürünlerinde nasıl bir araya gelecek?

Donanım, yazılım ve yapay zekânın daha sıkı biçimde bütünleşeceğini düşünüyorum. Kişisel bakım ürünleri kullanıcıları daha iyi anlayacak, ihtiyaçlarını gerçek zamanlı olarak algılayacak ve performanslarını buna göre otomatik olarak optimize edecek. Buradaki fırsat, bu teknolojileri kullanıcıya daha iyi ve daha kişiselleştirilmiş sonuçlar sunacak şekilde bir araya getirmek.

Bugüne kadar geliştirdiğiniz veya katkıda bulunduğunuz ürünler arasında sizi en çok heyecanlandıran proje hangisiydi?

Bugün piyasada bulunan bir ürün seçmem gerekse kesinlikle CameraJet™ derdim. Mevcut ağız bakım rutinlerinde sıklıkla gözden kaçan bir sorunu tamamen yeni bir yaklaşımla ele alıyor CameraJet™ ürününün Dyson’ın temel ürün geliştirme felsefesini çok iyi yansıttığını düşünüyorum. Güçlü mühendisliği, kullanıcı odaklı tasarımı, gelişmiş motor teknolojisini, sensörleri ve akışkanlar dinamiğini gerçek bir kullanıcı sorununu çözmek için bir araya getiriyor. Bu nedenle hem teknik açıdan hem de kullanıcılara sunduğu faydalar bakımından katkıda bulunmaktan en çok gurur duyduğum projelerden biri.

Sizce gelecekte insanların günlük yaşamını dönüştürecek en önemli kişisel teknoloji ne olacak?

En büyük etkiyi yaratacak teknolojilerin, kullanıcıları daha iyi anlayan ve giderek karmaşıklaşan teknolojileri basit hissettiren çözümler olacağını düşünüyorum. İnsanların yapay zekâyı, sensörleri veya algoritmaları düşünmesi gerekmeyecek; yalnızca daha iyi çalışan, daha sezgisel hissettiren ve ihtiyaçlarına daha doğal biçimde uyum sağlayan ürünler deneyimleyecekler. Bana göre asıl dönüşüm, teknolojinin neredeyse görünmez hâle gelerek dikkat çekmeden günlük yaşamı kolaylaştırmasıyla gerçekleşecek.