Obama'nın ki filmi gerçek mi oluyor? ABD'de korkutan tesadüf

ABD'nin Louisiana eyaletindeki New Orleans kentinde 13 Kasım Cuma günü Mississippi Nehri üzerinde büyük bir deniz kazası meydana geldi. Atlantic Asphalt adlı tanker, limanda bağlı bulunan American Heritage isimli yolcu gemisine çarptı.

İlk bilgilere göre tanker dümen kontrolünü kaybetti. Çarpışmanın etkisiyle yolcu gemisi yana yatarak su almaya başladı ve kısa süre içinde yan döndü. Gemide bulunan yolcuların bir bölümü kendilerini Mississippi Nehri'nin sularında buldu.

Olay yerine ABD Sahil Güvenlik ekipleri, itfaiye, polis ve sağlık görevlileri sevk edildi. New Orleans Belediye Başkanı Helena Moreno'nun açıklamasına göre yaklaşık 100 kişi sudan kurtarıldı.

Kazada can kaybı yaşanmazken 32 kişi hastaneye kaldırıldı. Yaralılar arasında nehre düşen iki polis memurunun da bulunduğu belirtildi. Associated Press'in aktardığına göre 14 Kasım itibarıyla sekiz kişinin hastanedeki tedavisi sürüyordu.

TANKERİN KARA KUTUSU BULUNDU

Kazanın ardından ABD Ulusal Ulaşım Güvenliği Kurulu (NTSB) soruşturma başlattı. Bölgeye gönderilen 16 kişilik uzman ekip, tankerin sefer veri kayıt cihazına ulaştı.

Uçaklardaki kara kutuya benzer işlev gören cihaz, geminin hızı, rotası, hareket yönü ve kaptan köşkündeki ses kayıtları gibi bilgileri saklıyor.

Soruşturmacılar, tankerin kontrolünü neden kaybettiğini belirlemek için bu kayıtları inceleyecek. Yetkililer, ön raporun yaklaşık 24 ila 30 gün içinde, kapsamlı soruşturmanın ise 18 ila 24 ay içinde tamamlanabileceğini bildirdi.

New Orleans Limanı da çarpışmanın yol açtığı zararlar nedeniyle hukuki süreç başlattı. Liman tesislerinde en az 1 milyon dolarlık hasar oluştuğu ileri sürüldü.

SAATLER SONRA ABD'DE UÇUŞLAR DURDURULDU

Deniz kazasının yaşandığı gün ABD'de bu kez hava ulaşımını etkileyen büyük bir kriz ortaya çıktı.

ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), hava trafik kontrol merkezlerinde yaşanan iletişim sorunları nedeniyle ülke genelindeki havalimanlarında uçak kalkışlarını durdurma kararı aldı.

13 Kasım'da ABD Doğu Yakası saatiyle 15.54'te uygulamaya konulan karar, ülkenin farklı bölgelerindeki havalimanlarında ciddi aksamalara yol açtı.

Uçuşların durdurulması dört saatten fazla sürdü. Binlerce yolcu havalimanlarında beklemek zorunda kalırken çok sayıda sefer iptal edildi veya ertelendi.

ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, olay sırasında havada bulunan yaklaşık 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde indirildiğini açıkladı. Hava sahasının yeniden açılmasının ardından aynı gece 8 binden fazla uçuş operasyonunun gerçekleştirildiği bildirildi.

ARIZANIN NEDENİNE İLİŞKİN İLK BULGULAR AÇIKLANDI

ABD Ulaştırma Bakanlığı, 14 Kasım'da hava trafik sisteminde yaşanan arızaya ilişkin teknik ayrıntıları kamuoyuyla paylaştı.

Bakan Sean Duffy'nin açıklamasına göre sorun, eski bakır kabloların fiber optik altyapıyla değiştirilmesi kapsamında yürütülen çalışmalar sırasında ortaya çıktı.

Değiştirilen bir yönlendiricinin diğer ağ cihazlarına yoğun bağlantı talepleri göndermeye başladığı belirlendi. Sistemde her dört ila beş saniyede binden fazla bağlantı girişimi yaşandığı, bunun da hava trafik kontrol merkezlerinin uçaklarla iletişimini ve radar verilerinin aktarımını etkilediği açıklandı.

Duffy, arızanın hatalı bir cihazdan mı yoksa yüklenici firmanın kurulum sırasında yaptığı bir hatadan mı kaynaklandığının henüz kesinleşmediğini söyledi.

ABD İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin ise olayın bir siber saldırı olduğuna işaret eden bulgu bulunmadığını belirtti.

AKILLARA OBAMA'NIN FİLMİ GELDİ

İki olayın aynı gün yaşanması, 8 Aralık 2023'te yayımlanan Leave the World Behind filmini yeniden akıllara getirdi.

Sam Esmail'in yönettiği ve Rumaan Alam'ın 2020 tarihli romanından uyarlanan yapımda Julia Roberts, Ethan Hawke, Mahershala Ali ve Myha'la Herrold başrolleri paylaşıyor.

Film, tatil için şehirden uzaklaşan bir ailenin, ABD'yi etkisi altına alan gizemli bir siber saldırının ortasında kalmasını anlatıyor.

Hikâyede iletişim sistemleri devre dışı kalıyor, insanlar dış dünyadan haber alamıyor ve teknolojik altyapıya bağımlı günlük yaşam giderek çökmeye başlıyor.

Filmin en dikkat çekici sahnelerinden birinde, kontrolünü kaybeden dev bir petrol tankeri sahile doğru ilerleyerek karaya oturuyor. İlerleyen bölümlerde ise uçakların düşmesi gibi büyük felaketler yaşanıyor.

BARACK VE MICHELLE OBAMA DA YAPIMDA YER ALDI

Filmin dikkat çeken bir başka yönü ise eski ABD Başkanı Barack Obama ve eşi Michelle Obama'nın projedeki rolü.

Obama çiftinin kurduğu Higher Ground Productions, filmin yönetici yapımcıları arasında yer aldı. Netflix, şirketin projeye katıldığını Nisan 2022'de duyurmuştu.

Filmin senaryosu ise 2020 yılında yayımlanan aynı adlı romana dayanıyor. Dolayısıyla hikâyenin temel unsurları, Kasım 2026'da yaşanan olaylardan yıllar önce kaleme alınmıştı.

FİLMDEKİ SAHNELERLE GERÇEK OLAYLAR ARASINDAKİ BENZERLİK

Film ile ABD'de yaşanan son gelişmeler arasında üç unsur öne çıkıyor.

İlk olarak filmde dev bir tankerin kontrolünü kaybederek karaya oturması, New Orleans'ta dümen kontrolünü kaybettiği bildirilen tankerin yolcu gemisine çarpmasıyla benzerlik taşıyor.

İkinci olarak filmde iletişim altyapısının çökmesi, ABD'de hava trafik kontrol merkezlerinin iletişim ve radar sistemlerinde yaşanan arızayı hatırlatıyor.

Üçüncü olarak yapımda uçakların düşmesiyle sonuçlanan havacılık felaketleri anlatılırken, gerçek olayda FAA'nın güvenlik gerekçesiyle ülke genelindeki uçak kalkışlarını durdurması dikkat çekiyor.

Bununla birlikte filmdeki uçak kazaları ile 13 Kasım'daki olay aynı değil. ABD'deki uçuş durdurma kararının amacı, iletişim sorunu sırasında uçakların güvenliğini sağlamaktı. Yetkililer, havadaki uçakların güvenli şekilde indirildiğini açıkladı.

OBAMA FİLMLE BİR UYARIDA MI BULUNDU?

Yaşanan benzerlikler, filmin gelecekteki olaylara ilişkin bir uyarı içerip içermediği sorusunu da beraberinde getirdi.

Ancak Barack veya Michelle Obama'nın 2026'daki tanker kazası ve hava trafik arızası hakkında önceden bilgi sahibi olduğuna dair herhangi bir kanıt bulunmuyor.

Filmin olayları önceden haber verdiği ya da gerçek gelişmelerin önceden planlandığı yönündeki değerlendirmeler de doğrulanmış bilgilere dayanmıyor.

Ayrıca ABD'deki iki olayın aynı saldırı kapsamında gerçekleştirildiğine ilişkin resmî bir tespit açıklanmadı. Tanker kazasının nedeni NTSB tarafından araştırılırken hava trafik krizinde teknik arızaya ilişkin bulgular elde edildi.

ABD'DE KRİTİK ALTYAPI TARTIŞMASI

İki olayın birbirinden bağımsız olma ihtimali, ABD'deki kritik altyapı sistemlerinin güvenilirliği tartışmasını ortadan kaldırmıyor.

Hava trafik kontrol sistemindeki kesinti, eski teknolojilerin ülke çapında ne kadar büyük aksamalara neden olabileceğini gösterdi.

ABD yönetimi, hava trafik kontrol altyapısını yenilemek amacıyla daha önce milyarlarca dolarlık kaynak ayırmıştı. Ancak son arızanın ardından modernizasyon çalışmalarının yeterliliği yeniden tartışılmaya başlandı.

New Orleans'taki deniz kazasında ise gemi kontrol sistemleri, bakım kayıtları ve seyir güvenliği soruşturmanın merkezinde bulunuyor.