Türkiye'den denizde tarihi tatbikat: Geleceğin savaşı böyle olacak

Deniz Kuvvetleri Komutanlığı tarafından ilk kez düzenlenen Milli İnsansız Deniz Sistemleri Tatbikatı-2026'nın (TURNAs-2026) Seçkin Gözlemci Günü faaliyetleri, Antalya Körfezi ve Doğu Akdeniz'de gerçekleştirildi.

Tatbikata 18 gemi, 11 hava aracı, 17 savunma sanayisi firmasına ait 41 sistem ve bin 300 personel katıldı. İnsansız hava, deniz, su altı ve kara araçlarının insanlı platformlarla birlikte kullanıldığı tatbikatta keşif, gözetleme, mayın tespiti, kamikaze dron saldırıları ve hedef imha faaliyetleri icra edildi. Seçkin Gözlemci Günü faaliyetlerine Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu, Milli Savunma Bakan Yardımcısı Bilal Durdalı, Donanma Komutanı Oramiral Kadir Yıldız, Donanma Komutan Yardımcısı Koramiral Mustafa Kaya, Deniz Hava Komutanı Tümamiral Savaş Eser, Güney Deniz Saha Komutanı Tümamiral Baybars Küçükatay ve Deniz Kuvvetleri Harekat Başkanı Tuğamiral Koray Vural katıldı.

İNSANSIZ SİSTEMLERİN KABİLİYETLERİ TEST EDİLDİ

Basın ve tatbikat brifinglerinin ardından ADVENT UFUK ile TDR'nin tesisi gösterildi. Katılımcılar, tatbikat sergi alanını gezdikten sonra gözlem alanına geçerek gerçekleştirilen faaliyetleri takip etti. Tatbikat kapsamında örtülü keşif ve gözetleme, sahil hattında mayın tespit ve teşhisi, amfibi hedef sahasında keşif ve gözetleme faaliyetleri yürütüldü. Düşman kıyı başının keşfi ve gözetlenmesi ile yumuşatılmasına yönelik senaryoların yanı sıra meskun mahal muharebesinde insansız kara ve hava araçlarının kullanımı da denendi.

KAMİKAZE DRON VE İNSANSIZ DENİZ ARACI SALDIRILARI

Tatbikatta farklı insansız sistemlerin saldırı ve savunma kabiliyetleri sergilendi. TB-3 ve AKSUNGUR insansız hava araçlarından SONOBOY atışı gerçekleştirilirken, TUNGA-X radar entegreli avcı dron hücumu da senaryoda yer aldı. TCG BEYKOZ'da bulunan TOLGA Yakın Hava Savunma Sistemi ile FPV dron ve kamikaze insansız deniz aracı (KİDA) imha faaliyeti icra edildi. ANKA-S insansız hava aracından ŞİMŞEK-K kamikaze dron atışı yapılırken, patlayıcı yüklü PİRANA kamikaze insansız deniz aracının hücum kabiliyeti de denendi. Tatbikat kapsamında denize düşen kişinin kurtarılmasına yönelik arama-kurtarma eğitimi gerçekleştirildi. Faaliyetler, tatbikata katılan hava ve deniz unsurlarının tören geçişiyle sona erdi.

'GELECEĞİN DENİZ SAVAŞLARI İNSANSIZ ARAÇLARLA YAPILACAK'

Tatbikatın ardından konuşan Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu, TURNAs-2026'nın Deniz Kuvvetleri açısından tarihi öneme sahip olduğunu söyledi. Tatbikatta ilk kez insansız hava, su üstü, su altı ve kara araçlarının birlikte kullanıldığı bir savaş senaryosunun denendiğini belirten Oramiral Tatlıoğlu, "Bu yıl ilk kez düzenlediğimiz TURNAs- 26 tatbikatını Antalya Körfezi ve Doğu Akdeniz'de deniz kuvvetleri unsurlarımız ve milli savunma sanayi firmalarımızın katılımıyla başarıyla icra ettik. Dünyada birkaç ülkenin yapabildiği insansız sistemler tatbikatımıza 17 firmamız 41 sistemiyle iştirak etmiş ve insansız su üstü, insansız su altı, insansız hava ve insansız kara araçları sistemlerinin deniz harekatında insanlı sistemlerle hibrit olarak kullanımı denemiştir. Geleceğin deniz savaşları insansız araçlarla yapılacaktır. TURNAs-26 tatbikatı harekat ihtiyaçlarımız ile savunma sanayimizin teknolojik birikimini denizlerde buluşturan mevcut kabiliyetlerimizi sınarken geleceğin deniz harekatına yönelik tecrübeler kazandıran önemli bir faaliyet olmuştur. Bu tatbikat, Deniz Kuvvetlerimiz için çok çok önemli. Bu tatbikat, Deniz Kuvvetlerimiz için tarihi bir tatbikattır. İlk kez bir tatbikatta insansız hava araçlarının, insansız su üstü araçlarının, insansız botların, insansız teknelerin, insansız su altı araçlarının, insansız mini denizaltıların, insansız kara araçlarının, bütün insansız araçların savaşacağı bir senaryonun tatbikatıdır. Gelecekte yapacağımız harbin tatbikatıdır" dedi.

'MAYINLARIN TESPİT VE İMHASINDA İNSANSIZ ARAÇLAR KULLANIYORUZ'

Dünyada ve yakın çevrede devam eden çatışmaların, bölgesel istikrarsızlıkların ve teknolojik gelişmelerin askeri harekatın niteliğini değiştirdiğini belirten Oramiral Tatlıoğlu, deniz ulaştırma yolları, limanlar, enerji tesisleri ve deniz altındaki kritik altyapının güvenliğinin giderek önem kazandığını söyledi. İnsansız sistemlerin denizlerde daha uzun süre gözetleme yapılmasına, daha fazla noktadan bilgi elde edilmesine ve tehlikeli görevlerde personelin karşı karşıya kaldığı risklerin azaltılmasına katkı sağladığını ifade eden Oramiral Tatlıoğlu, "Günümüz çatışmalarından çıkarılan dersler, düşük maliyetli, süratle geliştirebilen ve farklı görevler için uyarlanabilen insan sistemlerinin önemli askeri sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir. Bu nedenle insansız ve otonom sistemleri denizlerdeki durumsal farkındalığımızı, harekat yetkinliğimizi ve caydırıcılığımızı güçlendirerek önemli bir yetenek alanı olarak kullanmayı düşünüyoruz. Değerli konuklar, deniz harekatı geniş sahalarda değişken çevre şartlarında su üstünde, su altında ve havada eş zamanlı faaliyet yürütülmesini gerektirmektedir. İnsansız sistemler bu geniş hareket alanında daha uzun süre gözetleme yapılmasına, daha fazla noktadan bilgi edinilmesine ve tehlikeli görevlerde personelin maruz kaldığı risklerin azaltılmasına önemli katkılar sunmaktadır" diye konuştu. Özellikle mayın tehdidinin bulunduğu sahalarda insansız sistemlerden yararlanılmasının personel ve gemileri tehlikelerden uzak durarak görev yapabilmesine imkan sağladığına dikkati çeken Oramiral Tatlıoğlu, "Rusya- Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz'e dökülmüş olan yüzlerce mayın var. Bu mayınlardan kontrolden çıkarak ve sürüklenerek sahillerimize gelen mayınlar oluyor. Bu mayınları tespit edip imha ediyoruz. Bu tespit ve imha etme faaliyeti esnasında maksimum seviyede insansız araçlarımızı kullanıyoruz" dedi.

'MİLLİ UÇAK GEMİMİZ DİĞERLERİNDEN FARKLI OLACAK'

Türk Deniz Kuvvetleri'nin insansız hava araçları açısından dünyanın önde gelen deniz kuvvetlerinden biri olduğunu belirten Oramiral Tatlıoğlu, insansız deniz araçlarının sayısının da artırıldığını söyledi. Yakın gelecekte envantere katılması planlanan insansız su altı araçları ve mini denizaltılarla su altı harekat ortamında daha etkin olmayı hedeflediklerini kaydeden Oramiral Tatlıoğlu, yapımı devam eden milli uçak gemisi ve diğer deniz platformlarının insansız sistemlerle hibrit harekat gerçekleştirecek şekilde tasarlandığını da vurguladı. Oramiral Tatlıoğlu, milli uçak gemisine ilişkin, "Önümüzdeki sene denizle buluşturacağımız milli ve yerli uçak gemimizde sadece insansız hava araçları olmayacak. Aynı zamanda insansız deniz araçları, insansız botlar, insansız tekneler ve insansız su altı araçları da olacak. Bizim uçak gemimiz diğer uçak gemilerinden bu anlamda da farklı olan, insansız sistemlerin bir arada kullanıldığı ilk uçak gemisi olacak" diye konuştu. Oramiral Tatlıoğlu, amaçlarının Türkiye'nin denizlerdeki hak ve menfaatlerini koruyan, kendisine verilen görevleri her şart altında yerine getiren, etkin ve caydırıcı Deniz Kuvvetleri'ni geliştirmek olduğunu belirtti. Oramiral Tatlıoğlu, tatbikatın planlanması ve icrasında görev alan komutanlıklara, birliklere, personele ve katılımcı savunma sanayisi firmalarına teşekkür etti.

17 FİRMADAN 41 SİSTEM KATILDI

Tatbikatta Deniz Kuvvetleri Komutanlığı envanterindeki çok maksatlı amfibi gemi, firkateyn, korvet, hücumbot, denizaltı, mayın avlama gemisi, test ve eğitim gemisi, amfibi çıkarma gemileri, yardımcı sınıf gemiler ve insansız deniz araçlarının yanı sıra Sahil Güvenlik Komutanlığına bağlı botlar da görev aldı. Hava unsurları arasında deniz karakol uçakları, SH-70 helikopterleri ve insansız hava araçları yer aldı. Savunma sanayisi firmalarının katılımıyla insansız deniz ve su altı araçları, insansız hava araçları, FPV dronlar, insansız kara araçları ile komuta kontrol ve haberleşme sistemlerinden oluşan 41 sistem kullanıldı. Tatbikatla su üstü, su altı, hava ve amfibi insansız platformlar arasındaki entegrasyonun değerlendirilmesi, otonom ve yapay zeka destekli görev ve planlama algoritmalarının denenmesi amaçlandı. Elde edilen sonuçların konsept, doktrin ve taktiklere yansıtılması hedeflendi.