Uzman Dr. Banu Ertürk, 10 kişiden 4'ünün diyabetten habersiz olduğunu söyledi

Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Uzman Dr. Banu Ertürk, 10 kişiden 4'ünün diyabet hastalığından habersiz olduğunu söyleyerek, Ülkemizde ise yaklaşık 10 milyon yetişkinin diyabetli olduğu tahmin edilmektedir, diyabet tanısı olan çocuk sayısı ise 30 bin civarındadır" dedi.

Uzman Dr. Banu Ertürk, özellikle karbonhidrat içeren besinlerle alınan ve kana geçen şeker (glukoz), pankreas adı verilen organ tarafından salgılanan insülin hormonunun etkisiyle vücut hücrelerine girer ve enerji kaynağı olarak kullanıldığını söyledi. Ertürk, "Vücudun yeterli miktarda insülin üretememesi veya ürettiği insülini etkili bir şekilde kullanamaması halinde kan şekeri düzeyi yükselir, kronik seyirli "Diyabet" hastalığı ortaya çıkar. Temel olarak üç tipi bulunmaktadır. Tip 1 Diyabet, Tip 2 diyabet ve gebelik döneminde ortaya çıkabilen ve doğumdan sonra genellikle düzelen gestasyonel diyabet. Tip 1 diyabet; bağışıklık sisteminin pankreastaki insülin üreten hücreleri yanlışlıkla tahrip etmesi sonucu vücudun insülin üretemediği ya da ürettiği insülinin yetersiz kaldığı durumlarda ortaya çıkar ve ömür boyu devam eder. Genellikle çocukluk ya da gençlik döneminde başlamakla birlikte her yaşta görülebilir.

Tip 2 diyabet ise vücut hücrelerinin insülin hormonuna karşı direnç geliştirmesi veya pankreasın yeterli miktarda insülin üretememesi sonucunda kandaki şeker (glikoz) seviyesinin kronik olarak yükselmesiyle seyreden bir metabolizma hastalığıdır. Tüm diyabet vakalarının yüzde 90'ından fazlasını oluşturur" dedi.

"Dünyada 589 milyon yetişkin diyabetle yaşamaktadır"

Uzman Dr. Banu Ertürk açıklamasının devamında, "Uluslararası Diyabet Federasyonu (IDF) verilerine göre dünyada 589 milyon yetişkin diyabetle yaşamaktadır. Her 10 kişiden 4'ü ise hastalığından habersizdir. Ülkemizde ise yaklaşık 10 milyon yetişkinin diyabetli olduğu tahmin edilmektedir, diyabet tanısı olan çocuk sayısı ise 30 bin civarındadır. Diyabet hastalığının kontrol altına alınamaması halinde yüksek kan şekeri düzeyi hayati organları etkiler ve zaman içerisinde kalıcı hasarlar oluşturur. Kalp krizi ve inme riski artar, böbrek yetmezliği oluşur, görme kaybı yaşanır, sinir hasarı gelişir, diyabetik ayak oluşur. Bu haliyle diyabet dünya genelinde olduğu gibi Ülkemizde de engellilik ve erken ölümlerin önde gelen nedenleri arasında yer almaktadır. Tip 1 diyabet, çocuğun beslenmesinden veya ailenin hatasından kaynaklanmaz ve erken fark edilmesi hayat kurtarır. Anne, baba veya kardeşinde Tip 1 diyabet olanlarda ya da ailesinde çok sayıda Tip 2 diyabet hastası bulunanlarda hastalığın ortaya çıkma riski daha yüksektir" dedi.

"Zamanında tanı konulması bakımından önemlidir

Ertürk Tip 1 diyabet hastalığının belirtilerinden bahsederek, "Hastalığın belirtileri olan çok su içme, sık idrara çıkma, açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik ve bulanık görmeyi fark eden ebeveynlerin çocuklarını vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna götürmesi, zamanında tanı konulması bakımından önemlidir. Bu belirtilere kusma, karın ağrısı, hızlı ve derin nefes alma veya uykuya meyil eşlik ediyorsa durum acildir ve en yakın acil servise başvurulmalıdır. Tip 1 diyabetle güvenli ve nitelikli bir yaşam sürdürebilmek tıbbi tedavinin doğru biçimde uygulanmasının yanı sıra çocuğun, ailesinin, yakın çevresinin ve öğretmenlerinin diyabetle yaşam konusunda gerekli bilgi, beceri ve tutumu kazanmasına da bağlıdır. Unutmayın; uygun tedavi, doğru beslenme, düzenli egzersiz ve eğitimle diyabetli çocukların sağlıklı ve uzun bir yaşam sürmeleri mümkündür" ifadelerine yer verdi.

"Tip 2 diyabet sessizce ilerleyebilir"

Uzman Dr. Banu Ertürk son olarak, "Tip 2 diyabet çoğunlukla yıllar içinde, belirgin belirtiler vermeden gelişir. Pek çok kişi diyabet hastası olduğunu ancak kalp, böbrek, göz veya sinir hasarı gibi bir komplikasyon geliştiğinde öğrenmektedir. Fazla kilo ve obezite, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme, ailede diyabet öyküsü, ileri yaş ve gebelikte diyabet geçirmiş olmak tip 2 diyabet riskini artırmaktadır. Risk faktörü bulunan kişilerin belirti beklemeden aile hekimlerine başvurarak kan şekeri ölçtürmeleri önemlidir. Sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite, sağlıklı vücut ağırlığının korunması ve tütün ürünlerinden uzak durulması, tip 2 diyabetin önlenmesine, geciktirilmesine ve kontrol altında tutulmasına katkı sağlar. Diyabet tanısı alan bireylerde düzenli takip, uygun tedavi ve diyabet eğitimi ile komplikasyonların önlenmesi veya geciktirilmesi mümkündür. Göz, böbrek ve ayak kontrollerinin düzenli olarak yaptırılması önemlidir" ifadelerine yer verdi.