[BELEDIYE · Yozgat · Aydıncık] Yozgat Aydıncık'ta pembe kök hastalığına karşı mikrobiyal uygulama olumlu sonuç verdi

Haber: Seyfi ÇELİKKAYA

(YOZGAT) - Yozgat'ın Aydıncık ilçesine bağlı Kösrelik köyünde geçen yıl soğanda görülen hastalığa karşı mikrobiyal uygulamayla (faydalı mikro organizmalar) olumlu sonuç alındı. Pembe kök hastalığı nedeniyle ürün alamayan çiftçi, hastalıklı alanda faydalı bakteri ve mantarlarla yürütülen mücadele çalışmasının ardından bu yıl yeniden hasat yapabildi.

Yozgat'ın Aydıncık, Çorum'un Alaca ilçelerini de kapsayan bölgede yapılan soğan üretiminde, üretimi sınırlayan pembe kök hastalığına karşı Tarım ve Orman İl Müdürlüğü tarafından deneme amaçlı doğal mücadele çalışması yaptı. Soğan ekimi yapılan bölge köylerinde son yıllarda görülen ve yayılmaya başlayan hastalığa "Phoma Terrestris" denilen bir mantar türünün neden olduğu, mantarın toprağa bulaştıktan sonra konukçu bitkilerin ekimiyle birlikte hastalığın arttığı kaydedildi.

Yozgat Tarım ve Orman İl Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada, köklerde pembeleşmeye neden olan hastalığın bitkinin bodur kalmasına ve yüzde 50-60'a varan verim kaybına yol açtığı belirtildi. Hastalığın bölgede yeni görülmesi nedeniyle henüz ruhsatlı bir ilacının bulunmadığı belirtilen açıklamada, mücadelede ekim nöbeti ve bakım çalışmalarının yanı sıra bitkinin kök ve bağışıklık yapısını güçlendirecek uygulamaların önerildiği kaydedildi.

Bu kapsamda "Trichoderma mantarı" ve "Bacillus bakterisinin" kullanılması tavsiye edildi. Bakanlığın "Bacillus bakterisine" ilişkin geçen yıl yaptığı geçici tavsiyenin de hatırlatıldığı açıklamada, hastalığın yoğun olarak görüldüğü alanlarda "Trichoderma ve mikoriza mantarı" uygulamalarının yapıldığı aktarıldı. Uygulama kapsamında 10 dekarlık bir tarlanın 5 dekarı mikrobiyal uygulama, 5 dekarı ise kontrol parseli olarak ayrıldı. Mikrobiyal uygulama yapılan parselde, ekim öncesinde toprağa "Bacillus bakterisi" uygulanarak toprakla karıştırıldı. Daha sonra ekim sırasında kullanılacak soğan tohumları, "mikoriza ve Trichoderma mantarının" birlikte bulunduğu bir ürünle kaplanarak ekildi. Bitkinin gelişim döneminde ise yapraktan bir kez daha "Bacillus bakterisi" uygulaması yapıldı.

Tarlasında deneme çalışması yaptıran Yozgat'ın Aydıncık ilçesi Kösrelik köyünden Mehmet Öztürk, sonucun olumlu olduğunu belirterek, şunları söyledi:

"Yozgat İl Müdürlüğümüzden gelen ekiple birlikte soğan hasadını yaptık. Kök pembeleşme olduğundan dolayı biz bunu denedik. Sağ olsun müdürüm de bize yardımcı oldu. Tüm ilaçlarını beraber attık, beraber kullandık. Şu anda hasat zamanı. Hasadımızı yaptık, faydasını bulduk. Bir dahaki seneye bu ilaca devam edeceğiz. Geçen sene 22 dönüm arazi soğan elenecek durumdaydı. Hastalık nedeniyle bıçakla devirdik. Hiçbir fayda alamadık. Olmadı daha doğrusu. Kök pembeleşmenin bize zararı oldu. Şu an hasat yaptık. Sağ olsun il müdürlüğümüz bu fırsatı, bu zamanı bize ayırıp, ilaçlarımızı temin ettiler, peşimizde döndüler, uğraştılar."

Hastalıkla biyolojik mücadelede çiftçiyi yönlendiren Yozgat Tarım ve Orman İl Müdürlüğü'nde görevli Ziraat Teknisyeni Osman Akarsubaşı, hasat çalışmasında da alanda yer aldı, gözlemlerini şöyle anlattı:

"Yozgat ili Aydıncık ilçemize bağlı Kösrelik köyündeyiz. Burada yoğun şekilde soğan ekimi yapılıyor. Yozgat Aynıca Kümbet Ovası'nda soğan üretimi yoğun. Geçen yıl burada bize pembe kök hastalığı ile ilgili bir şikayet gelmişti. Ne yapabiliriz diye araştırmalar yaptığımızda teknik olarak bacillus bakterisi ve trikoderma mantarı tavsiye edildiğini gördük. Bu sene burada bacillus bakterisi ve trikoderma mantarı ile beraber mikoriza mantarını kullanalım ve etkisini görelim diye bir deneme yaptık.

Çiftçimiz Mehmet Öztürk'le beraber hastalığın en yoğun olduğu tarlayı seçtik. Bu tarla hastalığın en yoğun olduğu tarla ve bu tarlada ekimden önce toprağa bacillus bakterisini atarak karıştırdık. Daha sonra tohumumuzda mikoriza mantarı ve trikoderma mantarının birlikte olduğu bir ürünle kaplayarak ekim yaptık. Tarlayı ikiye ayırdık. Bir kısmını mantarla yaptık. Geriye kalan kısmını da kontrol parsel olarak ayırdık. Üretim sezonu boyunca takip ettik. Gelişim döneminde yeşilken de 20-30 santim boyundayken soğanlar bir bacillus bakterisi uygulaması daha yaptık. Şu anda da hasadımızı yapıyoruz. Pembe kök hastalığının bu uygulama yaptığımız parselde gözle görülüyor şekilde azaldığını gördük. Normalde çiftçimiz burada hiçbir hasat yapacağını ummuyordu ama şu anda güzel bir şekilde ürünlerimiz var. Hasadımızı yapıyoruz. Sonuçları göreceğiz, memnunuz. Çiftçimiz de çok iyi takip etti."