Erzurumlular gün doğarken dondurucu soğukta "ecdada saygı" için yürüdü

Tarih boyunca Anadolu'nun önemli bir kalesi konumunda bulunan Erzurum'da genç, yaşlı ve çocukların da katılımıyla 149 yıl önce Osmanlı-Rus Savaşı'nın yaşandığı tarihi Aziziye Tabyaları'na saygı yürüyüşü düzenlendi.

Tarihte "93 Harbi" olarak anılan 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın en çetin muharebelerinin yaşandığı ve düşmek üzereyken ellerindeki balta ve nacaklarla savaş meydanına koşan halkın desteğiyle düşmanın yenildiği Topdağı'ndaki Aziziye Tabyaları'na, Erzurum Valiliği ve Büyükşehir Belediyesince saygı yürüyüşü organize edildi.

Kent merkezinden 4 kilometre uzaklıktaki Topdağı'nda yer alan Aziziye Tabyaları'na yapılan yürüyüş öncesi, sabah ezanının ardından, tarihte yaşandığı gibi camilerde "Ey Erzurumlular, ey ahali, düşman Aziziye Tabyalarını bastı. Allah'ını seven, eli silah tutan herkes, askerlerimizin yardımına koşsun. Vatanını ve milletini seven yetişsin." çağrıları yapıldı.

Ezan ve çağrılarla kentteki camilerde buluşan vatandaşlar, sabah namazı sonrası okunan selalar eşliğinde önce Karskapı Şehitliği'ne yürüyerek burada dua etti.

Yürüyüşe çocuklar ve yaşlılar da katıldı

Çocukların ve yaşlıların da aralarında bulunduğu Erzurumlular, daha sonra sabahın erken saatlerinde sıfırın altında 8 derece soğuğa rağmen ellerindeki Türk bayraklarıyla Aziziye Tabyaları'na kadar yürüdü.

Asker ve polislerin de katıldığı yürüyüş sırasında dokuz pare top atışı yapıldı. Yürüyüşe, yöresel kıyafet giyen ve ellerine o dönemin savaş aletlerinden alıp Türk bayrakları taşıyan atlı ekipler de katıldı.

Tabyada devam eden programda, saygı duruşu ve İstiklal Marşı sonrası Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Ala, Erzurum milletvekilleri ve diğer şehirlerde görev yapan Erzurumlu valilerin telgrafları okundu.

Sultan 2. Abdülhamit'in fermanı ve Erzurum halkına teşekkür yazısının okunduğu programda, tiyatro gösterisi yapıldı, Nene Hatun'un temsili canlandırılması yapıldı. Programda, şehitler için Kur'an-ı Kerim okundu, dua edildi ve Erzurum Büyükşehir Belediyesi Mehteran Takımı konser verdi.

Rus ve Ermeni kuvvetlerine karşı mücadele edilen tabyaları gezen vatandaşlar, Aziziye savunmasında fedakarlığıyla tarihe geçen Nene Hatun'un kabrini de ziyaret etti.

"Böyle bir savunmanın gerçekten tarihte eşine pek rastlanmamaktadır"

Vali Aydın Baruş, gazetecilere, anlamlı bir günün yıl dönümünde olduklarını söyledi.

Aziziye Destanı'nın 149. yıl dönümünü idrak ettiklerini hatırlatan Baruş, "Geçmişlerimize, kahramanlarımıza fatihalar ve Kur'an-ı Kerimler okuduk, onları saygıyla andık. Milletlerin ve şehirlerin tarihlerinde müstesna günler, unutulmaz anlar vardır. Bu anlar o milletlerin ve şehirlerin tarihlerinde yeni nesillerin hafızasında yaşamaya devam ederler." ifadelerini kullandı.

Aziziye Destanı'nın öneminden bahseden Baruş, şöyle konuştu:

"Erzurum'un tarihi boyunca yaşamış olduğu en manalı günlerden birisi de Aziziye Destanı'nın yazıldığı gündür. Erzurum bin yıllık Türk tarihi boyunca Anadolu'nun gerçekten savunma anlamında geçilmeyen bir kalesi olmuştur ama Erzurum'a Anadolu'nun kilidi unvanı kazandıran esas muharebe 1877-78 Osmanlı-Rus Harbi sırasında yani 93 Harbi olarak bilinen harpte Aziziye Tabyaları'nda yapılan destansı savunmadır. Bu savunma savaşında Erzurum halkı yaşlısıyla, çocuklarıyla, kadınlarıyla askerinin yanında olmuş ve gerçekten Mareşal Fevzi Çakmak'ın 1934'te 9. Kolordu Komutanlığına gönderdiği mesajda da belirttiği gibi hiçbir milletin tarihinde yaşanmayacak bir asker-millet savunması örneği vermiştir. Böyle bir savunmanın gerçekten tarihte eşine pek rastlanmamaktadır."

Rusların iki tabyayı ele geçirdiğini, diğer tabyadan yaralı bir askerin şehre haber ulaştırmak için ayrıldığını anlatan Baruş, ardından cami minaresinden halka duyuru yapıldığını ve halkın savaşa destek için çağrıldığını belirtti.

Baruş, o dönem gençlerin askerde olduğunu kaydederek, "Genelde yaşlılar, kadınlar, çocuklar ve gençlik çağına yeni gelmiş olanlar savunma çağrısına koşabiliyorlar. Kadınlar ellerinde kazma, kürek, balta ve satır gibi aletlerle, erkekler de kılıç ve tüfeklerle askerin yardımına koşuyorlar. Gerçekten bu binlerce halkın buraya gelmesi, askerinin yanına koşması ve askerlerle birlikte Ruslara karşı eşsiz bir direniş göstermesi Rusların gözünü korkutuyor ve Ruslar buradan çekiliyor. Böylece Erzurum, Rus işgali tehlikesinden azat oluyor. 2. Abdülhamit Han'ın övgü dolu mesajında belirttiği gibi Erzurum halkı askerinin yanında yer alarak, onlara hizmet ederek ve gerektiğinde elindeki imkanlarla canını ortaya koyarak savaşarak büyük bir destan yazmış. Gerçekten Aziziye Destanı, Erzurum ve Türk milletinin hafızasında unutulmayacak bir tarihtir." diye konuştu.